فەرهەنگیتەنز
(فەرهەنگیتەنز) سەیدیاسینقوڕەیشی
دانئاڵبوونەوە :ددانبەشتیترشكولبوون( هیوایەددانی
بەشیرنیكولدەبێ).
دانچوونەكڵێڵە:ددانبەسەریەكدانووسانوزارهەڵنەپچڕان
(نەخۆشینێكەئەغڵەبنوێنەرانپاشدەنگهێنەنەوەدەیگرن).
دانسپیبوونەوە:بریتیلەبێشەرمبوون،كەسێكەپێویستی
بە(فلۆڕاید)نییە.
درز: قەڵشتیباریك،دەرس،(مامۆستادرزیدادام)(خودابەخێری
بگێڕێ).
دفرە: لەخۆبایی،تڕزل،نەخۆشیەكەیەكسمدەكووژێ(هیچی
بۆمننەهێشتەوەكەبیڵێم).
دگەر:بێگانەبەماڵوخێزان،نامەحرەم(قسەیپێشئاشپەزخانەی
ئۆپێنە).
دڵبردن:بریتی لەعاشقبوون(دڵیبردمكچێكیچاردەساڵە)
(بابیبا،وادەزانێهەرئەودەزانێبیبا).
دڵبۆرین:لەهۆشچوون،بێهۆشبوون(كەوتنینەخۆشلەنەخۆش
خانەلەحەیبەتخەرجوموخارجی).
دڵپەرت:خەیاڵبڵاو،ناخاترجەم،(خەیاڵپڵاوخاترجەمە).
دوورەدەس:شتێكەدەسیپێڕانەگا،(لێیگەڕێحەتمەن
سوێرە) .
دووژنە:مێردیدووژنان،(ژنیدوومێردان).
دۆڵچە:سەتڵیچەرمین(پێوانەیەبۆمیز ).
دەپەقوون: قنگپان،پاشڵزەلام،سمتئەستوور(سەكۆیەكبۆ
پینەچی).
دەسبۆبردن:دەستلەقووندانیكەسێ،دەستبۆخۆراكدرێژ
كردن(بۆخۆتانلێكیدەنەوە ).
دەستەخۆشك:دۆستیخۆشەویستیژنبۆژن(بەومەرجەیكە
دۆستیپیاوەكەیانیەكنەبێ).
دەستەكچ:كچعازەوە(ئەوكچەیبەكاریكڵاوبێ،ئەوكچەیكە
كڵاویپێدادەینەكەوێ).
دەسدرێژ:داگیركەر،بەدەستەڵات(بەدەستەلات).
دەستمیز:دەسپەڕ،(بەخۆفێربوون،جۆرێپێوەندیگرتنكە
پێویستیبە"وامیئیزدیواج"نییە)وهەموودابونەریتەكەییەك
جێیە).
دەسەملان :(لەباوشگرتنتاڕادەیدەستەویەخەوئەوانەو....)
دەسینە:بازنە،(بەومەرجەكەلێینەستێننوبیفرۆشنەوە).
دەغا:بیژوو:زۆڵ،(شیركەتیسەهامی،سەنعەتیمونتاژ،
بازارموشتەڕەك).
دەمتەڕ:زمانلووس،كەسێبەقسەپیاوفریودەدا(ئەگەرپیاو
فریوداژنە).
دابا:ئەگەرخۆیداهێناباوە،(فەڕزكەوایكردناكاخۆتكەركەی ).
دابڕكردن:بەزۆرگرتنوبردن(ئەستهغفیڕەڵڵا).
دابە:بچەمێوە،عادەتوایە،ڕێوشوێنە(ڕێوشوێنیكێ؟).
دابەزین:ئەویسواراندێنێتەخوار(وبۆخۆیسواردەبێ).
دابەستن:حەیوانلەماڵڕاگرتنبۆقەڵەوبوون(حەیوانیشنەبێ
دەبێبەحەیوان).
دابەشكەر:كەسێكەشتێدابەشدەكا(دا،بەش،كەر).
دابین:خۆمانبچەمێنین(خۆتانبچەمێنن).
دات:پرسیاریدانبۆڕابردوو(ئاخریداتپێی؟)(نا،قەراروایە
لێیبستێنم!).
داتووڕاندن:فیڕاندن(هەرچاكەكەلەدەستقەبزنەجاتیبێ!).
داتڵیشاندن:لەسەرەوەبۆخۆاردڕاتدن(ئاوا... ).
داچەكاو: سیسهەڵگەڕاو،ملداخستوولەكزیان(لەسیس
هەڵگەڕاویملداخستن).
داچەندراو:زەوینیتۆمپێوەكراو،(ئەگەركێڵگەیخۆیبێ
قەیناكە).
داچەنەچەن:هێندەمەڵێ،چەقەمەكە،وسكوتبە(وەكخۆت؟).
داحبا:جانەوەریدڕندە،جانەوەرێكەناناسرێ(یانیهیچیەك
لەجانەوەرانەیكەناسراوەنییە؟).
داخراو:بۆدەركوپەنجەرەدەڵێنپێوەدرا ،بەسترا،قفڵدرابۆبەرو
نوێندەڵێن،ڕاخرا(ئەگەرداخرابێوراخرابێدەبێخوداڕەحم
بكات).
داخگە:جێگەیداخكردنیماڵات(ماڵاتلەوێداخدەكەن؟ئەی
لەماڵاتانە... ).
داخوزین:هاتنەخوارلەسواری،دابەزین(بێسۆحبەت).
دادوەر:ئەوەیبەشكایەتانڕادەگا(ئێمەشكایەتماننییەتووشی
كێشەمانمەكەن).
داربێر:داریڕایەڵكراوینێواندۆشراوونەدۆشراولەكاتیمەڕ
دۆشیندا(ڕەنگەشتێبێوەكگۆچانیكوێر).
دارستان:جەنگەڵ(مەبەستجەنگەڵیخۆمانە؟).
دارەدارە:چۆنیەتیڕۆیشتنیمنداڵیتازەپێگرتوو(كاتیژن
هێنانیبەعزێ دارە،دارەوەختیژنوماڵێتی).
دامێنگرتن:برێتیلەپەنابۆبردن وتكاكردن(بەدامێنەكەیدا
دیارەكێپەنابۆكێدەبا).
************
سید یاسن قریشی